KOŚCIÓŁ RZYMSKO-KATOLICKI - PROJEKT KONKURSOWY

Koncepcja urbanistyczno-architektoniczna kościoła rzymsko-katolickiego na terenie osiedla Europejskiej Stolicy Kultury Nowe Żerniki we Wrocławiu.

Organizator konkursu:
Stowarzyszenie Architektów Polskich oddział Wrocław

Lokalizacja: Wrocław

Data: 2016

Powierzchnia zabudowy: 1800,00 m2


Powierzchnia użytkowa kościoła: 1085,00 m2


Powierzchnia użytkowa plebani: 869,00 m2


Powierzchnia uzytkowa mediateki: 546,00 m2


Autorzy:
Karolina Parkitna, Tomasz Huk, Piotr Broniewicz

Inspiracją dla nowego założenia kościelnego stały się dawne klasztory. Redefiniując na nowo pojęcie klasztoru jako miejsca odosobnienia i modlitwy, starano się stworzyć przestrzeń dostępną dla wszystkich mieszkańców, którzy na licznych placach - enklawach będą mogli odnaleźć chwile oddechu i wytchnienia od codziennego ulicznego zgiełku.

Zespół zlokalizowano na przecięciu dwóch osi urbanistycznych: oś kultury wraz z osią edukacji krzyżując się wyznaczają punkt o szczególnej sile oddziaływania na teren osiedla. Teren od strony szkół przyjmuje kształt zielonego placu-parku który wnika w przestrzeń sacrum, natomiast w stronę domu kultury biegnie trakt pieszy zaczynający swój bieg na placu przed wejściem do kościoła.

Założenie kościelne składa się z 4 niezależnych budynków zlokalizowanych na różnych poziomach. Możliwość pokonania różnic terenu zapewniona jest przez sieć ramp oraz schodów. Układ budynków uzupełniony został o różnej wielkości place które w zależności od potrzeby pełnią rolę świecką lub sakralną.

Dominanta w postaci DZWONNICY stanowi widoczny punkt orientacyjny.

Największym obiektem wchodzącym w skład kompleksu jest KOŚCIÓŁ. Świątynia która może pomieścić 600 osób na miejscach siedzących, z zewnątrz sprawia wrażenie surowej. Prowadzi do niej rampa która ma służyć wyciszeniu i przygotowaniu się na przejście ze strefy profanum do strefy sacrum. Do kościoła wchodzi się z górnego placu wyniesionego 2 metry nad otoczenie, zlokalizowanego w samym sercu kompleksu. Wrażenie surowości mija bezpowrotnie już w momencie wstąpienia pomiędzy ścianę osłonową a właściwą ścianę kościoła, które tworzą obejście fary. Ten swoisty odwrócony wirydarz, zwraca uwagę wykończeniem z błękitnej cegły, stanowi swoisty „czyściec” – próg pomiędzy przestrzenią świecką a sakralną. Zabieg który ma na celu powiększenie progu świątyni, służy podkreśleniu jego wymowy eschatologicznej, wstąpienia w obszar poświęcony czyli wyłączony z profanum. Zgodnie z zaleceniami Kościoła Katolickiego wiernym podczas wchodzenia do świątyni ma towarzyszyć uczucie zanurzania się w światłość. Efekt ten udało się uzyskać dzięki umieszczeniu wysokich (5m) szczelinowych okien w nawie głównej oraz w kaplicy Najświętszego Sakramentu prowadzących w stronę ołtarza który doświetlony jest za pomocą świetlika dachowego. Wnętrze kościoła wykonane jest z okładziny drewnianej, która na ścianach zewnętrznych została powyginana tak aby zapewnić maksymalny komfort akustyczny minimalizując jednocześnie czas pogłosu. Tylna ściana prezbiterium pokryta została błękitną cegłą, taką jak na wewnętrznej płaszczyźnie ściany osłonowej. Błękit symbolizujący między innymi niebiosa, Matkę Boską czy też coś upragnionego na co długo oczekiwano jest kolorem który odgrywa bardzo istotną role w kreowaniu strefy sacrum w kościele w Nowych Żernikach.

Ołtarz główny oraz boczny wykonany został z naturalnego kamienia. Inne elementy wyposażenia zostały wykonane zgodnie z tą estetyką.  Na ołtarzach ustawione zostały krzyże wraz z figurą ukrzyżowanego Chrystusa.

Na ścianie prezbiterium ponad ołtarzem głównym został zainstalowany prosty krzyż o wysokości 8m. Wykonany ze stali delikatnie podświetlony w swym wyrazie odnosi się do pierwotnych założeń zgromadzeń cysterskich które to w średniowieczu uznawały prosty krzyż za jedyną ozdobę godną Domu Pańskiego.

Ciekawym rozwiązaniem jest wydzielenie kaplicy Najświętszego Sakramentu umiejscowionej w nawie bocznej od nawy głównej za pomocą przesuwnych szklanych paneli. Panele te podczas mszy świętych przy ołtarzu głównym, magazynowane są w magazynku pod emporą, natomiast gdy zachodzi konieczność rozdzielenia jednej przestrzeni od drugiej są wysuwane, wymykając kaplicę i pozwalając wiernym na adorację Najświętszego Sakramentu przez cały dzień.

Gmach MEDIATEKI połączony z zespołem salek spotkań grup parafialnych. Budynek dwu kondygnacyjny na dolnym poziomie mieści ogólnodostępną bibliotekę oraz mediatekę parafialną, otwarte dzięki dużemu przeszkleniu na strefę edukacji. Rozwiązanie takie pozwala na wyjście do mieszkańców z ofertą parafii. Na górnej kondygnacji znajdują się salki, które dzięki ruchomym panelom są elastyczną przestrzenią mogącą służyć nie tylko wiernym, ale wszystkim mieszkańcom osiedla. Przed budynkiem znajduje się zielony plac, na którym umiejscowiono 3 wielofunkcyjne budki do wykorzystania przez miejscową społeczność. Pomiędzy budynkiem, a schodami prowadzącymi na wyższy poziom terenu zlokalizowano placyk z drzewami, w którym można poczytać książki wypożyczone w bibliotece lub zrelaksować się na łonie natury. Skwer stanowi przedłużenie osi „edukacji” wbijającej się w tym miejscu w zespół kościelny

Parterowy budynek KANCELARII połączony jest z plebanią za pomocą korytarza ukrytego pod poziomem placu. Obiekt posiada częściowo otwarty ogród wewnętrzny dostępny dla interesantów kancelarii parafialnej oraz mieszkańców szukających prywatności.

PLEBANIA dostępna jest z placu przed kościołem. Wejście ukryte jest w rozcięciu prostokątnej bryły dla zapewnienia większej prywatności użytkownikom. Bryła z zewnątrz zwarta w środku obiektu wyraźnie dzieli się na 3 części. Mniejsza mieszcząca pokoje gościnne i mieszkanie proboszcza na piętrze połączona jest dwupoziomową szklaną przewiązką z większym skrzydłem. W skrzydle tym znajdziemy na parterze jadalnię, kuchnię z zapleczem magazynowo-gospodarczym, sanitariaty dla gości oraz mieszkanie gospodyni. Na piętrze zlokalizowano dwa mieszkania dla wikarych. Pomiędzy skrzydłami przewidziany jest wewnętrzny ogród dostępny dla mieszkańców. Jadalnia posiada przeszkloną ścianę z widokiem na wewnętrzny ogród, w ciepłych miesiącach możliwe jest rozsuniecie okien i otwarcia jadalni na ogród.